Bus…

De man leeft in het bushokje. Wanneer ik er in de ochtend langs rijd zit hij meestal te slapen, een dekentje over zijn schoot. Rijd ik er later langs en is hij wakker dan vertelt hij hele verhalen. Tegen niemand. Ik kan hem niet verstaan, ben te ver weg, maar als ik dichterbij zou zijn dan zou ik zijn taal ook niet verstaan. Hij draagt altijd vrijwel dezelfde kleren. Vandaag steken witte teenslippers fel af tegen de donkere sokken die hij draagt. Die teenslippers zijn nieuw. Net als het kussen dat in de hoek op zijn plastic tas met bezittingen ligt. Ik heb met hem te doen. Welke paden heeft hij in zijn leven bewandeld waardoor hij op deze doodlopende weg terecht is gekomen. Waar mensen naar hem staren en bangig in een van de andere bushokjes wegkruipen. Bussen komen en gaan. Geen buschauffeur maakt de deur meer voor hem open. Begrijpelijk. Toch zou je willen dat er op een gegeven moment een bus stopt, en de chauffeur zegt, stap maar in, ik breng je waar je zijn moet.

Duet…

Leesexemplaren. Het is een echte boekhandelsterm. Feitelijk is elk boek een leesexemplaar, het verschil in boekhandelsland is dat het leesexemplaar gratis aan de boekhandel verstrekt wordt. Dat kan zijn op ons eigen verzoek, maar het kan ook door de uitgever geïnitieerd wordt. Ik ontving laatst een leesexemplaar met de notitie RogierLees. Dat klonk nogal dwingend tot ik me bedacht dat in het opmerkingenveld slechts tien karakters getikt kunnen worden.
We ontvangen altijd best veel leesexemplaren. Uitgevers weten ook hoe het werkt. Een boek dat gelezen wordt kunnen we aanbevelen. Ik ontving laatst het boek Duet van de auteur Ilse Josepha Lazaroms. Nooit van haar gehoord en uitgebracht bij een kleine, literaire uitgeverij. Duet gaat over een zwangere vrouw die samen met haar vriend op een woonboot gaat wonen in New York om een onderzoek te doen aan het centrum voor Joodse geschiedenis. De tocht naar de aanlegplaats gaat er ruig aan toe, net als hun relatie die steeds meer onder druk komt te staan. Het verhaal pakt, is snel en wordt steeds beter en het sluit aan bij actuele thema’s.
Ik had het boek nog niet ingekocht. Er is in het najaar te veel aanbod. Het leesexemplaar trekt me echter over de streep en alsnog koop ik het boek in, Duet verdient absoluut een plek in de winkel.

Druk…

We mogen na twee jaar stilte weer allerlei activiteiten organiseren en dat doen we dan ook. We hebben een vollere agenda met lezingen, presentaties en meet & greets dan ooit tevoren. Afgelopen zondag hadden we er zelfs twee tegelijkertijd. Een meet&greet met Bo Beljaars van elf tot één uur en een lezing met Lize Spit en Tobi Lakmaker van twaalf tot twee. Overlap dus. Bo komt in de winkel, Lize en Tobi in de bieb.
Bij een lezing verkopen we kaarten en weten we dus op voorhand hoe succesvol een activiteit is. Of we er nog even flink tegenaan moeten met promotie of dat we dat juist moeten laten. We kunnen nog bijsturen terwijl de datum van de lezing nadert.
Bij een meet&greet is dat anders. Gelijk aan een signeersessie. We hebben dan geen idee of het druk wordt. We hebben signeersessies gehad waar één klant op afkwam en we hebben er gehad waar de straat door vol liep. Vaak hebben we er wel een beetje een gevoel bij. Hoor je van lezers dat ze langs zullen komen, of lees je dat op social media terug. Bij Bo Beljaars bleef het akelig stil. Haar doelgroep is niet de onze dus we lazen of hoorden nauwelijks iets.
Blij verrast was ik dan ook dat nog voor haar komst de winkel tot aan de tafel waar ze zou signeren en met haar fans op de foto zou gaan al vol stond. Op een gegeven moment liep de rij ver de straat op en tussen alle Bo fans zie ik opeens Tobi Lakmaker de winkel in lopen die zich verbaast over de leeftijd van de wachtenden tot ik vertel dat hij bij de bieb moet zijn.
We laten de drukte in de winkel achter ons en gaan naar de lezing van Lize en Tobi. Het wordt een prachtig gesprek. Tobi, die ‘De geschiedenis van mijn seksualiteit’ heeft geschreven, zegt dat het fijn zou zijn geweest indien hij in zijn jongere jaren een vergelijkbaar boek had kunnen lezen. Dat dat een verschil had kunnen betekenen. Hij noemt de rij waar hij zich langs had gewurmd bij de boekhandel. Zegt dat hij een seconde had gedacht dat hij en Lize baanbrekend werk hadden geleverd door zo’n jong publiek naar een lezing te trekken. Hij heeft een boek geschreven dat veel zal betekenen voor jong en oud die worstelen met dezelfde vraagstukken waar hij mee zat in zijn jonge jaren. Ik las het boek een tijdje terug. Een heftig verhaal, soms emotioneel maar heel erg humoristisch. Van Lize Spit las ik nog niet eerder iets. Na de lezing besluit ik dat absoluut wel te gaan doen.

Missen…

Een mens sterft. Het gebeurt zoals het ons allemaal zal gebeuren. Als ik de rouwadvertenties scan om te zien of er iemand is gestorven die ik ken kan dat vrij emotieloos. Terwijl elk van die advertenties een zee van tranen bevat. Enkel niet de mijne. Een mens sterft. Dit keer iemand die ik ken. Die ik goed ken en waar ik geregeld thuis was. Eerst in Venlo, nadat hij getroffen werd door ziekte een beetje verder weg. Hij was een klant, een lezer, een vriend. Ik nam zijn boeken die hij bestelde, en waarbij hij steevast vroeg om een aantal boeken naar mijn keuze toe te voegen, mee naar zijn tijdelijke woning waar we koffie dronken en spraken over zijn ziekte, over het leven en over literatuur. Die gesprekken gingen diep, ook al voor een ziekte zijn pad doorkruiste. Toen ik hem een paar weken geleden bezocht had hij het vooral over het terugkeren naar Venlo. Zijn zonen hadden zijn huis van een nieuw laagje verf voorzien. We spraken over de geneugten van het leven en het ontbreken ervan. Hij was een cognac liefhebber maar kon daar al lang niet meer van genieten. Ik geloof dat dat een van de laatste dingen was die ik tegen hem zei, dat ik hoopte dat het cognacje hem snel weer zou smaken. Zijn verscheiden doet zeer. Flink. Ik ga hem missen, als klant, lezer, als vriend.

Naam…

Zoveel klanten, zoveel namen. Ik ken er veel. Zeker de klanten die met regelmaat iets bestellen en daarmee hun naam moeten achterlaten zitten in mijn hoofd. Ik zie ze de winkel binnenstappen en groet ze. Een paar namen beklijven niet. Niet omdat het ingewikkelde namen zijn, niet omdat ze niet vaak in de winkel komen, niet omdat ze niet vaak hun naam in een bestelling achterlaten. Ik noem de namen van die klanten in gesprekken met collega’s om aan te geven dat ik die namen nooit herinner in de hoop dat het noemen van die namen ervoor zorgt dat ik ze de volgende keer wel herinner. Een klant die meerdere keren in de week binnenloopt, vaak boeken bestelt, de naam moet noemen bij het bestellen en ook bij het ophalen. Ik vindt dat mijn hersens beter moeten kunnen dan steeds weer vragen.
Ik kan de naam van de klant die ik altijd vergeet zodra hij de winkel binnenloopt altijd noemen wanneer hij er niet is. Waarom blokkeert mijn geheugen dan wanneer hij er wel is. Is het paniek omdat ik het eerder niet wist? Het niet vindt kunnen om nog een keer zijn naam te vragen? Ik kan alleen maar hopen dat hij een boek komt bestellen dat we al op voorraad hebben, dan hoef ik het slechts te pakken en heb ik zijn naam niet nodig. Natuurlijk is dat niet het geval en terwijl ik de titel op aan het zoeken ben probeer ik op zijn naam te komen. Het zit niet ver weg. Ik ga zelfs het alfabet af in de hoop dat het proeven van de eerste letter van zijn naam iets triggert. Dat gebeurt niet. Ik heb de titel op het scherm en het veld waarin ik de naam van de klant moet vullen lijkt te blinken op een donkere achterkant. Ik kijk hem aan, ik zeg sorry, even uw achternaam kwijt. Hij noemt zijn achternaam zoals hij al vaak heeft gedaan en ik herhaal direct voornaam en achternaam, suggererend dat ik zijn voornaam al wist maar die schoot me ook pas te binnen bij het noemen van de achternaam. Ik begrijp zoals altijd niet waarom ik zijn naam wederom niet paraat heb. Een volgende keer waarschijnlijk weer niet. De klant lijkt het niet erg te vinden. Ik wel.

Stilte…

Bijna twee jaar konden we geen activiteiten organiseren. Twee weken geleden mochten we weer en hadden we een, wat later bleek, indrukwekkende lezing met Abbie Chalgoum voor de boeg. In aanloop van de lezing liepen we een en ander na. Stoeltjes werden geplaatst, eerst op anderhalve meter, later mocht er weer iets meer op voorwaarde van een QR scan, het licht werd getest en het geluid. Het bleef stil. Twee jaar had de geluidset geen kik gegeven en het was niet van plan om die stilte te verbreken. Ik schroefde de versterker uit het paneel, draaide hem open en probeerde met mijn negenenveertig jarige ogen te ontdekken of die zekeringen nog goed waren. Ik kon het niet zien, ook een vergroting van de foto die ik er van maakte bood geen zekerheid. Dan maar even een ritje naar Baur, die me in drie seconden wist te vertellen dat beide zekeringen nog goed waren. Jammer. Dat was het eenvoudigst geweest om te herstellen. Ik raadpleeg een vriend die zelf versterkers heeft gebouwd en leg uit wat het probleem is. Zijn eenvoudige maar duidelijke conclusie: einde verhaal. Ik kijk even op internet om te zien wat de prijzen zijn van het soort versterker dat ik zoek. De prijzen vallen mee, levertijden tegen. Ik zoek het telefoonnummer van Baur op, refereer even aan mijn bezoek van gister en de zekeringen die niet kapot waren. Ik vertel merk en type van de versterker. De man kijkt het na en zegt dat die serie niet meer leverbaar is, dat hij wel een iets zwaardere versie heeft staan in de aanbieding en dat die ook in mijn geluidset past. Hij noemt de prijs. Een stuk goedkoper dan ik online had gezien en de tien minuutjes fietsen is qua levertijd ook niet te overtreffen. Ik schuif de nieuwe versterker in de set, sluit alles aan en test de microfoon. De stilte is na twee jaar weer verbroken.

Klusje…

Ik hou er wel van. Klusjes die je in een paar uurtjes kunt afronden. Het grotere werk vind ik ook leuk om te doen, maar alleen als ik er de tijd voor heb, een weekje vrij kan nemen. De kleinere klusjes bieden sneller resultaat. Onze douchestang is echt aan vervanging toe. We hebben een combinatie van hoofd en handdouche hangen en de jaren hebben hun sporen achtergelaten. De houder waarmee je de handdouche kunt verstellen in richting van stralen heeft het opgegeven. Hierdoor laat de douche steevast het kopje hangen en wordt enkel de muur besproeid. Tijd voor vernieuwing. Bij de bouwmarkt is een nieuw systeem snel gekocht. Thuis, na eerst nog een kop koffie, vrolijk aan de slag. Eerst maar eens het oude systeem van de muur krijgen. Iets wat niet direct meevalt, want iets wat langere tijd in een vochtige omgeving aan de muur zit lijkt er wel mee verbonden te raken. Toch lukt het me na een tijdje om alles er af te krijgen en daarna de muur met ontkalk middel weer schoon te krijgen. Nu het nieuwe systeem. Ik begin met de handleiding. Tig talen, en op bladzijde zesenvijftig en zevenenvijftig vind ik de Nederlandse. Ze noemen het de installatiehandleiding maar er wordt nergens gesproken over het installeren. Wel over risico’s en voor alle fouten waar ze zich van distantiëren. Achterin staat wel een onleesbare tekening met alle beschrijvingen in één plaatje. Ik vertrouw maar op gezond verstand. Meestal voldoende en kan ik wel vertrouwen op mijn inzicht in dit soort installaties. Vandaag laat dat inzicht me volledig in de steek. Ik boor de gaten voor het onderstel waar ik de buis op moet monteren, ik maak het vast aan de muur en net als Annemiek komt kijken hoe het gaat wil ik de buis er op monteren en valt het onderstel van de muur alsof ik niet al tien minuten aan het schroeven ben. Ik besluit onderstel en buis eerst op elkaar te monteren alvorens aan de muur, maar dat lukt ook niet. Het is net of de buis te smal is. Na een tijd proberen loop ik naar beneden om het aan Annemiek te laten zien. Misschien ziet zij wat ik mis. Dat doet ze. Helemaal bovenin de buis kan ik met een inbussleutel een tweede buis losschroeven waarmee ik het geheel uit elkaar schuif. Hierdoor verdwijnt de buis die in de weg zat bij het onderstel en kan ik ze wel koppelen. Nadeel is dat hierdoor de buis bovenin op een andere plek uitkomt en ik opnieuw moet boren. Nadat dat opgelost is wordt het een kwestie van alles in elkaar draaien. Slangen op de juiste aansluitingen en uitproberen. Het werkt. We kunnen weer douchen.

Gang…

De schuifdeuren verschaffen me toegang tot het gebouw. Ik kwam hier eerder. Het bedrijf zit hier nog niet zo lang maar ze bestellen met regelmaat een stapel boeken. De vorige keren gaf ik het pakket af aan de receptie, maar daar zit nu niemand. Ik kijk rond in de grote, modern ingerichte ruimte. Uit de speakers in het plafond klinkt muziek. ‘Oceans apart, day after day’. Ik loop de drie brede traptreden op en kijk links een gang in. ‘And I slowely go insane’ Ik hoor ergens stemmen ‘I hear your voice’ maar kan niet precies plaatsen waar vandaan. Ik besluit nog een eindje verder te lopen en uiteindelijk zie ik twee mensen op een bankje zitten. Ze kijken me een beetje verbaasd aan. Ik noem de naam van het bedrijf en vraag of dat het bedrijf is waar ze voor werken. Zeker, is het antwoord en ze nemen de doos boeken van me over. Ik loop dezelfde weg door de brede gangen terug richting uitgang terwijl ik het liedje, dat ik nog een tijd in mijn hoofd zal houden, mee neurie. ‘Wherever you go, whatever you do, i will be right here waiting for you’. De schuifdeuren glijden achter me dicht en ik sta weer op straat, de rust en de muziek van het verlaten bedrijf worden ingewisseld door de geluiden van de stad. Moeilijker mee te neuriën maar zeker ook een fijn muziekje.

Garageboxhouders…

Er hangt een gitaar aan het plafond van de garagebox. Op de grond liggen kranten en op een van die kranten ligt een tweede gitaar. Een man plakt met engelengeduld stroken tape op de gitaar. Ik loop langs en zeg hem dat ik hier geen gitarenspuiterij had verwacht. De man plakt secuur een volgende strook tape op de gitaar en zegt dat je maar een hobby moet hebben.
Sinds een jaar loop ik dagelijks naar mijn eigen garagebox om de Tripl op te halen en heb ik geleerd dat er een wereld schuil gaat achter de poorten die na het openen naar boven toe weggeschoven worden. Ik ken het schildersbedrijf, de slijter, de box die werkelijk van voor tot achter tot aan het plafond toe is volgestouwd en waar ik de vrouw ken die daar dan inkruipt en na het tijdje er weer uit komt kruipen met het gezochte item. Ik kwam een keer de bocht om wandelen en zag een stoere Harley-Davidson met bijbehorend stoere kerel precies mijn box blokkeren. Van alle boxen blokkeer je nou net de mijne, zei ik grappend. Hij bleek te wachten op een maat die te laat was waar hij een stuk mee wilde toeren, ik keek in zijn box waar meer van die stoere motoren stonden en vond het wel grappig dat hij toch onder de indruk was van mijn Tripl.
Ik ken de man die zijn oldtimer zo nu en dan voor een rondje meeneemt en die dan de deur van zijn box open laat staan. Achterin staat een kast met heel veel lades waarin ik gereedschap vermoed die je nodig hebt om een oldtimer te onderhouden.
Sinds een jaar maak ik deel uit van iets waar ik voorheen het bestaan niet van wist. Garageboxhouders.

Papier…

Het afgelopen jaar werden veel titels die zouden verschijnen uitgesteld om begrijpelijke redenen. Het vertrouwen is echter weer teruggekeerd in het boekenvak en dat betekent dat veel van die uitgestelde titels nu alsnog gaan verschijnen. Ter illustratie: normaal gesproken verschijnen er in het najaar, in het Nederlands taalgebied, zo’n tweeduizend titels. Dit jaar zijn het er twaalfhonderd meer. Dat betekent keuzes maken bij de inkoop want we hebben eenvoudigweg niet de ruimte om zoveel titels een plekje te geven, hoe graag ik dat ook zou willen. Waar we dit jaar ook voor het eerst rekening mee moeten houden is het feit dat papier schaars is. Die schaarste zorgt ervoor dat herdrukken langer duren. Waar normaal gesproken een titel met een week of twee uit herdruk kan komen kan het nu wel tot negen weken duren, een boek dat nu in herdruk schiet ligt wellicht niet meer voor Sinterklaas terug in de winkel. Dus kopen we grotere stapels in en ligt ons magazijn nu al behoorlijk vol terwijl de echte bulk aan nieuwe titels de komende weken nog binnen moeten komen.
Een van de grootste oorzaken van de papierschaarste is de enorme hoeveelheid online bestellingen wereldwijd. Al die bestellingen moeten ingepakt worden en daar is heel veel karton voor nodig. Sinds de pandemie is online bij ons ook veel belangrijker geworden en rijden we dagelijks door heel Venlo met onze Tripl, de elektrische bezorgscooter. De boeken steken we niet in karton want we overhandigen ze persoonlijk, en dat doen de meeste collega boekwinkels in Nederland. Dat scheelt aardig wat doosjes, en daar kunnen dan weer aardig wat boeken van gedrukt worden.